علاء الدوله سمنانى

49

خمخانه وحدت ( فارسى )

نوشت ( متأسفانه اين كتاب اخير اكنون موجود نيست ) ذكر آثار موجود شيخ علاء الدوله سمنانى كه به‌وى منسوب است در اينجا آورده مىشود : 1 - مطلع النقط و مجمع اللقط : در تفسير بعضى از سورهء شريف قرآن مجيد به مشرب عرفان ، اين كتاب به تازى است و نسخه‌اى از آن در كتابخانه ملى تهران جزء فهرست نسخه‌هاى خطى عربى به شماره 1047 ثبت شده است . نسخه ديگر اين تفسير كه در سمنان بوده چند سال پيش آن را به مرحوم دكتر قاسم غنى داده‌اند و اكنون اين نسخه بايستى در كتابخانه و در اختيار ورثه آن مرحوم باشد « 1 » ) . مقصود شيخ علاء الدوله در اين تفسير آن بود كه تفسير شيخ موفق الدين دايه كه بطور احتمال ممكن است همان شيخ نجم الدين دايه باشد به پايان برد . در اين تفسير شيخ علاء الدوله آيات قرآن مجيد را بيشتر با مشاهداتى كه در عالم سير و سلوك داشته تلفيق داده و شرحى بس شاعرانه كرده است چنان كه پيداست سخنان او عوام را خوش نمىآمد ، با آنكه در اين تفسير خويشتن‌دارى كرده است و خود گفته اگر مردم را ياراى شنيدن بود غير ازين منطق لبى مىگشودم . ولى چكنم كه تا اين حد هم مرا بجنون نسبت مىدهند . 2 - سر البال فى اطوار سلوك اهل الحال : رسالتى است مختصر فارسى كه شيخ علاء الدوله سمنانى آن را به سال 701 هجرى در 37 صفحه تصنيف كرده است . 3 - سلوة العاشقين و سكة المشتاقين : « 2 » رساله‌ايست در 38 صفحه به فارسى كه در پايان آن چنين آمده است : اين بيچاره را نظر بر فائده درويشان است نه آنكه طاماتى چند از خود بخلق نمايد و اظهار حالات و مقامات كند :

--> ( 1 ) - شرح احوال و افكار و آثار شيخ علاء الدوله سمنانى تأليف مرحوم سيد مظفر صدر سمنانى صفحه 98 . ( 2 ) - السلوة ( بضم و فتح س ) خرسندى و فراموش كردن غم و اندوه